Achtergrond & Interviews

De derde edities van de proeverijen van mousserende wijnen, Champagne aan Zee en Sprankelend, hebben een recordaantal proevers getrokken. Maar liefst 1425 bezoekers vonden de weg naar het Kurhaus in Scheveningen. Halverwege de middag ontstond in Scheveningen een heuse verkeerschaos als gevolg van de toeloop naar deze bijzondere evenementen. Het publiek genoot met volle teugen van de prachtige wijnen en de bijzondere entourage. Er stonden weer geweldige Champagnes op de proeftafel en daarnaast waren een enkele goedbezochte proeverijen, waarop de wijnen van de huizen Pol Roger, Roederer en Laurent-Perrier extra onder de aandacht werden gebracht, tot groot enthousiasme van de proevers.
Net als de afgelopen jaren vonden op de evenementen wedstrijden plaats met de verkiezing van de beste wijn in drie verschillende categorieën: de Beste Mousserende wijn van 2004, de Beste ‘Gewone’ Brut Champagne van 2004 en de Beste Prestige-Champagne/Champagne Millésimé van 2004. Voor elk van de bijzondere wedstrijden waren door tien finalewijnen per categorie genomineerd. De wijnen werden geproefd door een deskundige jury en door het publiek in de zaal. In de verschillende jury’s hadden zitting: Ronald de Groot, Frank Jacobs, Gert Crum, Harold Hamersma en Paul Gelders. De oordelen worden bijelkaar genomen en resulteerden in een winnaar voor de drie categorieën. De wedstrijden waren bijzonder spannend. Met name de laatste finale, met de prestigecuvées en millésimmés, gaf een strijd tussen de giganten te zien. Het niveau van de geproefde wijnen was bijzonder hoog, met onder andere een aantal grote wijnen uit de topjaren 1995 en 1996. Uiteindelijk scoorden de wijnen van de meer toegankelijke jaargang 1995 het hoogst, op zich niet onbegrijpelijk. Winnaar werd de Charles Heidsieck 1995, een legaat van de in 2001 helaas overleden, geniale wijnmaker Daniel Thibaut. Bij de Mousserende wijnen ging de overwinning naar de Simonsig Kaapse Vonkel, een wijn gemaakt op basis van de Champagnedruiven Pinot noir en Chardonnay. Bij de Champagne Brut ging de Philipponnat Royale Réserve met de eer strijken. Hier is de laatste jaren op een opvallende manier aan de kwaliteit gewerkt.

Winnaars beste mousserende wijn
1. Simonsig, Brut 2003, Cap Classique (Zuid-Afrika)
Wijnkoperij Kwast, € 12,50-€ 15,- (0252-686741)
2. Antech, Cuvée Eugenie Brut 2001, Crémant de Limoux (Frankrijk)
Sligro, € 7,50-€ 10,- (0413-343500)
3. Jansz, Brut, Australian Sparkling Tasmania (Australië)
Verbunt, € 16,95 (013-5498400

Winaars Beste Champagne Brut
1. Philipponnat, Royale Réserve
Vinites, € 43,45 (023-5539090)
2. Bollinger, Special Cuvée
Wijn Verlinden, € 40,95, (073-6488011)
3. Charles Heidsieck, Mis en Cave 2000
Goessens, € 30,- – € 35,-, (043-3523200)

Winnaars Beste Prestigecuvée
1. Charles Heidsieck 1995
Goessens (043-3523200)
2. Taittinger, Comtes de Champagne 1995
Oud Reuchlin & Boelen (079-3634800)
3. Piper Heidsieck, Rare
Maxxium (020-5806806)

Voor de bijzondere wedstrijden op champagne aan Zee en Sprankelend zijn door ons weer tien finalewijnen per categorie genomineerd. Bij de wedstrijden wordt geproefd door een deskundige jury en door het publiek in de zaal. De oordelen worden bijelkaar genomen en resulteren in een winnaar in drie categorieën: de Beste Mousserende wijn van 2004, de Beste ‘Gewone’ Brut Champagne van 2004 en de Beste Prestige-Champagne/Champagne Millésimé van 2004. Onderstaand een overzicht van de verschillende finales.
U kunt zich aanmelden voor een van deze proeverijen via deze website.
Wilt u zich aanmelden, klik hier.

Finalewijnen mousserend

Raventos i Blanc, Brut Reserva 2000 (Spanje)
Divinité, 5
Castellroig, Brut Nature Reserva (Spanje)
Zwagers, 6
Simonsig, Brut 2003, Cap Classique (Zuid-Afrika)
Kwast, 6
Green Point, Brut Vintage 2001, Australian Sparkling (Australië)
New World Wineries, € 19,95
Brundlmayer, Brut 2001, Osterreichischer Sekt (Oostenrijk)
Imperial, 8
Bellavista, Brut, Franciacorta (Italië)
Vinites/bacchus, € 33,-
Sieur d’Arques, Brut 2001, Crémant de Limoux (Frankrijk)
Bacchantes, 6
Antech, Cuvée Eugenie Brut 2001, Crémant de Limoux (Frankrijk)
Sligro, 4
Langlois-Château, Quadrille 1997, Crémant de Loire (Frankrijk)
Wijn Verlinden,
Jansz, Brut, Australian Sparkling Tasmania (Australië)
Verbunt, € 16,95

Wijnen voor de finale beste Brut zonder jaartal

Gosset, Grand Réserve
Gouden Ton, € 39,95
Bollinger, Special Cuvée
Verlinden, € 40,95
Charles Heidsieck, Mise en Cave 2000
Goessens, 9
Louis Roederer, Premier
Van der Linden, Walraven & Sax, 9
Philipponnat, Royale Réserve
Vinites, € 43,45
Barnaut, Blanc de Noirs
Tamis, 8
Bruno Paillard, Première Cuvée
De Logie, € 33,50
Pol Roger, Extra Cuvée de Réserve
Verbunt, € 38,25
Laurent-Perrier L-P
Kwast, 9
De Sousa & Fils, Blanc de blancs Réserve
Les Généreux, € 33,95

De wijnen voor de finale Prestigewijnen en Millésimés

Laurent-Perrier, Grand Siècle, La Cuvée
Kwast, 9
Bollinger, R.D. 1990
Wijn Verlinden, € 110,-
Piper-Heidsieck, Rare
Maxxium, 9
Billecart-Salmon, Blanc de Blancs 1996
Wijnkoperij De Gouden Ton, € 89,50
Gosset, Celebris 1995
Wijnkoperij De Gouden Ton, € 85,-
Roederer, Cristal 1997
Van der Linden, Walraven & Sax, 9
Laurent-Perrier, Grand Siècle 1995
Kwast, 9
Taittinger, Comtes de Cham­pagne 1995
Oud, Reuchlin & Boelen, 9
Charles Heidsieck 1995
Goessens, 9
Bollinger Grande Année 1996
Wijn Verlinden, € 82,50

Op 4 november, eind van de middag, is de bekende wijnschrijver Robert Leenaers (61) bezweken aan de gevolgen van een hersenbloeding in combinatie met een hartstilstand, die zich eerder deze week hadden voorgedaan. Leenaers, afkomstig uit het reclamevak, genoot een jarenlange bekendheid als wijnschrijver en –proever. Juist op de dag van zijn overlijden zou zijn 45e boek verschijnen. Zeven jaar geleden was Leenaers al eens eerder geveld door hartproblemen.

Leenaers had voornamelijk boeken op zijn naam staan over wijn in de meest ruime zin. Van zijn hand verschenen koopgidsen over Franse wijnen, Italiaanse, Spaanse en Portugese wijnen, alsmede sherry. Daarnaast was hij als medewerker verbonden aan bladen als onder andere Misset’s Horeca, waarvoor hij jarenlang een proefpanel organiseerde. Hij gold lang als een kenner van Duitse wijnen, zeker na het verschijnen van de Atlas van Rijn en Moezel, geschreven samen met Hans Jorissen. Eind jaren tachtig en begin jaren negentig maakte hij een aantal televisieprogramma’s met generatiegenoot Hubrecht Duijker. Als wijnschrijver werd hem door critici verweten dat zijn werk niet altijd diepgravend genoeg was en dat hij wel eens teksten gebruikte die elders ook al eens te lezen waren. Maar het deerde hem niet en de laatste jaren genoot hij zoveel mogelijk van het leven, om er nog uit te halen wat er in zat. Met hem is een van onze meest productieve wijnschrijvers heengegaan.

Lunchmenu

gemarineerde wagyu rund met gegratineerde oester en shii-take
—
"blinde vink" van noorse zalm gevuld met melange courgette/groene asperges, ochietra caviaarsaus
—
gestoomde tongscharfilets gevuld met een garnalenduxelle , champagne beurre blanc saus met dragon
—
symphonie van appeltaartje,sorbet , champagne-sabayon

dinermenu

carpaccio van zeeduivel met bietjes gemarmerd, scampie in tempura , sevruga caviaarcreme
—
gepocheerde grietfilet, geebakken langoustien met schaaldierensaus
—
fazantenfilet met cognacsaus
—
texelse schapenkaas gevuld met een zachte blauwschimmel begeleid door een duindoornsiroop
—
symphonie van appeltaartje,sorbet, champagne sabayon

Na een wekenlange geruchtenstroom over een overname van de in moeilijkheden verkerende Robert Mondavi Winery, is het zover. Het bedrijf wordt overgenomen (het persbericht spreekt van ‘fuseren’) door het grootste wijnbedrijf ter wereld, Constellation Brands. Daarmee worden geruchten als zou het bedrijf door Gallo of door Kendall-Jacksen, gelogenstraft. Of deze bedrijven in de markt waren voor de Robert Mondavi Winery is niet bekend, maar duidelijk is dat Constellation zijn positie als grootste wijnbedrijf ter wereld (Gallo staat op de tweede plaats) op deze manier heeft weten te versterken. Bovendien met een merk dat over een hoog imago beschikt. Constellation beschikt al over een grote portefeuille aan bekende merken, zoals Corona Extra (bier) en Paul Masson, Franciscan Oakville, Ravenswood, Banrock Station, Nobilo en natuurlijk Hardy’s, de grote Australische producent die eerder al werd overgenomen. Het persbericht zegt dat de gehele wijnportefeuille van Robert Mondavi wordt overgenomen, dus inclusief de topwijnen, zoals het er nu uitziet. Over een eventuele terugkoop van de Robert Mondavi Winery in Napa Valley, waar eerder sprake van was, wordt niet gerept. Het lijkt er dus op dat de familie nu geheel buitenspel komt te staan. Constellation biedt $ 1,03 miljard voor de uitstaande aandelen. Daarnaast neemt het een schuld over van ongeveer $ 325 miljoen netto, zodat met de transactie een bedrag van $ 1,36 miljard is gemoeid. De transactie wordt naar verwachting eind 2004 of begin 2005 afgerond.

Op de grootse proeverij van Klassiek Europa, gehouden op 24 oktober in The Grand, werden weer twee wedstrijden gehouden: de verkiezing van de beste Chardonnay en de beste Cabernet-sauvignon tot 8 euro. Twee spannende wedstrijden, met verrassende winnaars. De wijnen in de finale werden geproefd door de zaal en een Perswijn-jury, bestaande uit Frank Jacobs, Cees van Casteren, René van Heusden en Ronald de Groot.

Finale Chardonnay Europa tot 8 euro
Hoewel aan de wedstrijd Chardonnay-wijnen in de vorm van blends, met minimaal 50% chardonnay konden deelnemen, waren de wijnen in de praktijk gemaakt van uitsluitend Chardonnay. De meeste finalewijnen waren afkomstig uit Frankrijk, en dan ging het voornamelijk om Vin de Pays d’Oc. De wedstrijd was spannend, met name omdat de onderlinge verschillen in kwaliteit vrij gering waren. Uiteindelijk ging de prijs heel verrassend naar een Chardonnay uit Oostenrijk, de Chardonnay 2003 van Aigner 2003 uit het Kremstal, de wijnstreek ten westen van Wenen. De zaal vond hem heerlijk, krachtig en fris tegelijk. Ook bij de jury werd de wijn goed beoordeeld, met de kanttekening dat de wijn iets minder een chardonnay-karakter had. Importeur is Cartosio.
Op de tweede plaats eindigde de Domaine de la Jaubertie 2002, Vin de Pays du Perigord. Dit domein maakt normaalgesproken Bergerac, maar van de Chardonnay mag alleen landwijn worden gemaakt. (importeur: Les Généreux, € 6,95). Gedeeld vierde werden de chardonnay van La Baume, Selection 2001, Vin de Pays d’Oc (Hans Moolenaar, € 7,95) en de Chardonnay Prestige van Georges Duboeuf, Vin de Pays d’Oc (Oud Reuchlin & Boelen).

Winnaar wedstrijd Cabernet-sauvignon Europa tot 8 euro
Voor de wedstrijd rond de rode wijnen voor de Klassiek Europa stonden er Cabernet-sauvignon-wijnen, eventueel in de vorm van blends, met minimaal 50% cabernet-sauvignon. Als maximale consumentenprijs van de wijnen werd € 8 aangehouden, dezelfde grens als voor de wijnen uit de Nieuwe Wereld, dit voorjaar.
Bij deze proeverij was een grote eenstemmigheid over de winnaar: dat werd de Viñas del Vero 2001, uit Somontano (Spanje), geïmporteerd door DGS en verkocht bij de Mitra-slijterijen. Algemeen was men lovend over het uitgebalanceerde, krachtige en tegelijk frisse karakter van deze wijn, zonder overheersende houttonen. Een prachtige, rijpe cabernet. (Mitra; DGS, € 7,99). Onze felicitaties.

Gratin of scallop a l’orange
Gratin van St. Jakobsschelp à l’orange

2003 Riesling Classic, Rheinhessen , Deinhard.
Toorank
~~~

Lamb with aubergine mousse & tomatoes ratatouille
Lam met auberginemousse en tomaten ratatouille

2000 Valpolicella Superiore DOC, Corte Sant´Alda.
Vles & Co.
~~~

Fromage Bourseau, Ile de Paris
Bourseaukaasje, Ile de Paris

2002 Feudo Felice Nero d’Avola, IGT, Sicilië
De heer Theys
~~~

Warm crêpes with berrie compote and vanilla ice cream
Warme crêpes met bessen compote and vanille-ijs.

2002 ETIM Tradition, "Verema Tardana" Sweet wine Dolç, Garnatxa, Montsant DO.
Wine Quest

€ 49,50 per persoon, inclusief wijnen

Diner Klassiek Europa
24 oktober 2004

Smoked salmon mousse with blini, Roquette salad and horseradish cream
Mousse van gerookte zalm, blini, Roquette salade en mierikswortel crème

2003 Sauvignon Blanc, Parusso, Langhe DOC
Vles & Co.
~~~

Cod ravioli with artichoke cream and Samphire
Ravioli van kabeljauw met artisjokkencrème en zeegras

2003 Riesling, Steinbügel, Grafhardegg, Niederösterreich – Österreich.
Regina Mey
~~~

Truffel Risotto
Truffel risotto

2003 Domaine de Fontenay, l´Authentique à la manière du 12 Mai 1855, Côte Roannaise.
Vinoblesse
~~~

Roast loin of veal with turnip gratin and veal jus.
Geroosterde kalfslende met meiknol gratin en kalfsjus

1996, Giscours, Margaux
1998, Château du Tertre, Margaux
Rechtstreeks geleverd via Château Giscours
~~~

Pear and hazelnut crème caramel
Crème karamel met peer en hazelnoot

Lusteau Cream Sherry

€ 69,50 per persoon inclusief wijnen

Met trots presenteert Perswijn een bijzondere proeverij van twee top-châteaux uit de Bordeaux onder Nederlandse vlag: Château Giscours en Château Du Tertre, respectievelijk troisième en cinquième Cru Classé uit de appellation Margaux. Van beide wijnen zullen tijdens een bijzondere proeverij op Klassiek Europa de meest recente jaargangen op tafel staan: 2000, 2001, 2002 en 2003, gepresenteerd door directeur Alexander van Beek. Een unieke proeverij dus van acht grote wijnen, inclusief de topjaargang 2000 en met een vatmonster van de hier bijzonder geslaagde jaargang 2003. Bezoekers aan de manifestatie Klassiek Europa kunnen deze proeverij bijwonen voor de prijs van € 20,- per persoon. Inschrijving via de website. Aansluitend, bij het diner, worden de Giscours 1996 en de Du Tertre 1998 geschonken, de eerste wijnen die door de Nederlandse eigenaren zijn geproduceerd.
Naast de directeur van Château Giscours zullen waarschijnlijk ook de heer E. Albada Jelgersma en zijn zoon met trots de wijnen van de Châteaux Giscours en De Tertre presenteren. Sinds de overname is de kwaliteit van de wijnen van de beide châteaux sterk gestegen. Inmiddels komt er ook steeds meer internationale erkenning voor de prestaties van deze beide crus. Een uitgebreid investeringsprogramma in wijngaarden en châteaux werpt daarmee zijn vruchten af. Daarom is het juist interessant om de jongste jaargangen te proeven. De vooruitgang is daaraan het beste af te lezen.

Programma Proeverijen tijdens Klassiek Europa, 24 oktober 2004, The Grand, Amsterdam

Duchess 
13.30 uur 
Viños de Jerez : Ruik, proef en geniet! (presentatie: Cees van Casteren) (toegang € 5)

15.00 uur  
De essentie van Chardonnay in de Bourgogne door Karel de Graaf  (toegang € 15)

17.00 uur 
Châteaux Giscours en Du Tertre 2000, 2001, 2002 en 2003  (toegang € 20)

Princess 
14.00 uur
Wedstrijd Chardonnay  onder de € 8 (toegang  € 5)

15.30 uur  
Wedstrijd  Cabernet Sauvignon onder € 8 (toegang  € 5)

17.00 uur  
Speciale Proeverij Spanje (toegang  € 5)

 
Inschrijving via deze link. Vol=vol!

Klik hier om deze DVD te bestellen.

Op zomervakantiekampHet is zomervakantie. Voor veel studenten is dit de gelegenheid om eindelijk afscheid te nemen van de aanhoudende hitte en droogte. De dagtemperatuur schommelt al weken rond 100 graden Fahrenheit, wat gelijk staat aan 38 graden Celsius. Vele honderden watersproeiers zorgen er dagelijks voor dat het gras bij de buren niet groener kan zijn. Desalniettemin hebben de reguliere studenten plaatsgemaakt voor verschillende groepen waaghalzen die op ponykamp, cheeleaderkamp of marketingkamp zijn. Marketingkamp? Jazeker. Het UC Davis Extension Center organiseert jaarlijks in samenwerking met het Franse “Organisation Internationale de la Vigne et du Vin” een intensieve, drieweekse cursus “wijnverkopen voor gevorderden”. Met andere woorden: 50 internationale studenten afkomstig uit 12 verschillende landen luisteren naar en gaan in discussie met meer dan 60 professionals uit de Amerikaanse wijnmarkt. Daarnaast maakt de groep “winefreaks” iedere week excursies naar verschillende Californische wijnbedrijven om daar de werkomgeving te bestuderen. Het is de bedoeling dat de deelnemers na drie weken meer over de financiële kanten van de Amerikaanse wijnmarkt te weten komen en in staat zijn om een opzet tot de start van een klein wijnbedrijf te maken.

Alle studenten zijn hier bijeen om verschillende redenen, maar delen de professionele ambitie om in de voetsporen te treden van succesvolle voorgangers zoals Matt Gallo van E & J, en Tom Shelton, partner in Phelps Winery (Napa). In de veertienjarige geschiedenis van deze snelcursus is er veel aan de opzet gesleuteld. In grove lijnen komen er drie marketingfacetten aan bod. De eerste week wordt er met name gesproken over de regelgeving van de Californische wijnindustrie. De tweede week heeft het merkenconcept als thema, terwijl gedurende de laatste week de boekhouding en de kosten van productie voor een startend wijnbedrijf uiteen worden gezet. In de volgende drie alinea’s zal ik van ieder hoofdthema een actueel onderdeel nader toelichten.

In “the land of the free and the home of the brave” zijn het de vele wetten en regeltjes die de vrijheid van de Amerikaanse burger moet beschermen. Dit geldt zeker ook voor de groep alcoholische dranken. Wendell Lee, juridisch adviseur van het Amerikaanse wijninstituut, bespreekt met ons verschillende facetten van de federale regelgeving. Een interessante en zeer recente ontwikkeling speelt zich af rond de wetgeving van productinformatie voor wijnen. Binnen afzienbare tijd zal het nationaal congres uitspraak doen over een mogelijke uitbreiding van de lijst met ingrediënten die op een wijnlabel verplicht weergegeven moeten worden. Deze stoffen zijn vaak middelen die tijdens de wijnbereiding worden toegevoegd voor het klaren en filtreren van de wijn, zoals vislijm en eiwithoudende stoffen. Verschillende mensen blijken allergische reacties te vertonen voor deze laatstgenoemde stoffen, zelfs bij zeer lage dosering. Het is denkbaar dat consumenten in de toekomst op een label van een Californische wijn lezen dat er melk en vislijm inzit en gewaarschuwd worden voor eventuele allergische reacties. Voor meer informatie over de Amerikaanse wijnwetgeving, zie de link “Health and Safety Compliance Links” aan het einde van deze column.

De Amerikaanse wijnindustrie heeft de laatste jaren ook te maken gekregen met een fenomeen dat in de volksmond “two buck-chuck” wordt genoemd. Hiermee wordt gedoeld op een productcategorie van wijnen met een verkoopprijs rond de twee dollar. Met andere woorden, een wijn die extreem veel kwaliteit biedt voor een extreem lage prijs. Met de introductie van “Charles Shaw”, het wijnmerk waarnaar de naam two buck-chuck verwijst, is een volgende productcategorie geboren. Hiervoor wist geen enkel wijnbedrijf het te presteren om een wijn uit Californië voor dit prijssegment te produceren. Het succesverhaal is een samenwerkingsverband tussen een Amerikaanse gigant in bulkwijnproductie en een grote supermarktketen die de wijnen exclusief verkoopt. Beiden profiteerden van de overcapaciteit op de druivenmarkt in de Central Valley waardoor lage koopprijzen werden afgedwongen die nodig zijn voor een koopjeswijn. De gevolgen van deze ontwikkeling hebben in een groot deel van de wijnmarkt hun weerklank. Na het analyseren van de eerste verkoopcijfers is men tot de conclusie gekomen dat een groot deel van de Amerikaanse wijnconsumenten minder geld is gaan betalen voor een fles wijn. Dit zal vervolgens leiden tot prijsverlagingen in de hogere prijscategorieën, met uitzondering van de verschillende cult- en prestigewijnen. Uit eenzelfde analyse blijkt ook dat de lagere prijzen voor wijn niet hebben gezorgd voor een grote toename in het aantal wijndrinkers. Dit in tegenstelling tot wat door sommige economen werd voorspeld.

In het Amerikaanse distributiesysteem draait alles om het “three tier-system”. Dit systeem beschrijft de weg van de producent, het wijnbedrijf, naar de consument via distributeurs en de detailhandel. Het mag duidelijk zijn dat elke partij die betrokken wordt bij de distributie en verkoop van de wijnen zijn deel neemt in de opbrengsten. Het is een trend in de markt dat het aantal (nationale) distributeurs terugloopt, terwijl ze groeien in omvang door overname van kleine visjes in de vijver. In een krappe Californische wijnmarkt die op dit moment meer dan 1100 wijnbedrijven telt, is het als wijnbedrijf lastig om je producten aan de man of vrouw te brengen. Daarbij komt nog dat meer dan zeventig procent van deze wijnbedrijven jaarlijks minder dan 24.000 flessen verkopen. Om van een kleineschalige productie toch rond te kunnen komen, bevinden vele zich in de prijscategorie waar de consument meer dan vijftien dollar betaalt voor een fles wijn. Het is juist voor deze wijnbedrijven erg moeilijk om hun hoofd in dit systeem boven water te houden. In een prijssegment waarin de competitie moordend is en distributeurs je niet als zoveelste wijnbedrijf aan hun portfolio willen toevoegen, kost het veel geld en moeite om van je te laten horen. Zoveel geld hebben de kleine wijnbedrijven vaak niet. Daarom zullen Californische wijnbedrijven in de toekomst steeds meer wijnen direct vanaf het wijnbedrijf verkopen via internet en Club leden. Op die manier winnen ze tegelijk aan winstmarge, die ze niet langer hoeven af te staan aan de groot- en detailhandel, en maken ze minder kosten bij de verkoop. Dit verklaart meteen waarom meer dan 90% van de Californische wijnbedrijven een webpagina heeft en je on-line een bestelling kunt plaatsen. Zie http://www.cawinemall.com voor een vrij uitgebreid overzicht.

Tot slot, met mijn deelname aan dit zomerkamp komt mijn buitenlandstudie en zomervakantie in Amerika tot een eind. Wanneer ik terugkijk op de afgelopen zeven maanden, moet ik concluderen dat ik veel heb opgestoken en geleerd van alle gesprekken met professoren in de wijnbouwkunde, wijnmakers, medestudenten en financieel analisten. Vooral de passie en het enthousiasme waarmee wordt gewerkt heeft mij enorm aangesproken. Ik vraag mij intussen af hoe dat in Zuid-Afrika zal zijn. Wanneer alles meezit, ben ik na het afronden van mijn studie in Nederland te vinden in de wijngaarden van een wijnbedrijf in Stellenbosch voor de oogst van 2005. Met het verblijf aan University of California, Davis zijn mijn avonturen in de internationale wijnwereld pas net begonnen.

UC Davis Extension Center (OIV): http://extension.ucdavis.edu/winemaking/oiv.asp

Health and Safety Compliance Links (OIV): http://www.wineinstitute.org/oiv/