Achtergrond & Interviews

Achtergrond & Interviews

Saint-Amour, Be My Valentine

For this was on seynt Volantynys day

Whan euery bryd comyth there to chese his make

(1382 Parliament of Fowls, Geoffrey Chaucer)

Valentijnsdag, van oudsher het feest van de romantische liefde. Toch is het commerciële succes van deze dag tanende. Jammer voor de Beaujolais-cru Saint-Amour, die jaarlijks bijna een kwart van haar productie als Valentijnswijn slijt.

‘Want dit was op Sint-Valentijnsdag. Als elke vogel daar zijn maatje komt kiezen’. Deze dichtregels staan bekend als de vroegste historische vermelding van Valentijnsdag. Na dit gedicht van Chaucer (een van de grote schrijvers uit de Middelengelse literatuur) verschenen steeds vaker verwijzingen naar Valentijn en Valentijnsdag in de romantische literatuur. Zo zong in 1600 Shakespeares Ophelia in Hamlet:

To-morrow is Saint Valentine’s day,
All in the morning betime,
And I a maid at your window,
To be your Valentine.

Le Cru des Amoureux

Tijdens Chaucers Middeleeuwen kenden de wijnen van de Beaujolaisregio al een behoorlijke populariteit. De verspreiding van Valentijnsdag gaf door de eeuwen heen een extra impuls aan de wijngemeente Saint-Amour-Bellevue. En dat terwijl de oorsprong van de dorpsnaam allesbehalve romantisch was. Het verwijst waarschijnlijk naar de tot het christendom bekeerde Romeinde legionair Sanctus Amor. Hij ontsnapte in 286 ternauwernood aan een Romeins bloedbad gericht tegen afvalligen, waarna hij zendeling in Gallië werd. En juist zijn naam staat nu aan de basis van Le Crus des Amoureux.

Kwaliteit versus commercie

In 1946 verwierven de wijngaarden rond Saint-Amour-Bellevue hun status van zelfstandige appellation. Toen de commerciële, Amerikaanse versie van Valentijnsdag ook in Europa zijn intrede deed, zat de cru niet alleen meer op een mooie bodem van leisteen en graniet. Maar ook op een prettig gevulde pot met goud. De plaatselijke mairie deed al goede zaken met de vele bruidsparen, net als de restaurants met namen als Au 14 février en Auberge du Paradis. Maar vanaf de jaren 90 kon ook bijna een kwart van de jaarlijkse oogst als het perfecte Valentijnsgeschenk worden weggezet. Dat maakt de prijs soms aan de hoge kant, zeker gezien het schommelende kwaliteitsniveau binnen de cru. Maar toch, grenzend aan het zuidelijke deel van Bourgogne heeft de gemeente een vergelijkbare bodemgesteldheid als de Mâconnais. Een goede Saint-Amour kan dus wel degelijk – zij het wat makkelijker en lichter – eenzelfde verfijning en elegantie ontwikkelen als de Pinot Noir van de bovenburen.

Be My Valentine

Saint-Amour is de meest noordelijke van de tien cru’s en is met 320 hectare een van de kleinere appellations van de regio. Toch zorgen de twaalf verschillende climats (met toepasselijke namen als En Paradis, La Folie, Le Clos du Chapitre en Vers L’Eglise) voor een interessante diversiteit.

Over het algemeen is een Saint-Amour een herkenbare, fruitige Gamay. Charmant, zacht en harmonieus. De wijnen hebben niet het serieuze van een Moulin-à-Vent, noch het volle van een Morgon. Lichte jaren zijn al na twaalf tot vijftien maanden op hun best. Een wat rijker oogstjaar kan met twee tot vier jaar rijping voor een verrassende kirschachtige kruidigheid zorgen. Maar bovenal is een fles Saint-Amour een frivole wijn. En dat past dan weer prima bij haar romantische etiket.

Romy Kooij

 

Achtergrond & Interviews

To Cru or not to Cru

Priorat gaat ervoor en Sancerre houdt het juist tegen: de cru-status van hun wijngaarden. International Wine Columnist of the Year 2016 Andrew Jefford beschouwt de voor- en nadelen van de cru.

In de column Jefford on Monday op decanter.com geeft Jefford wekelijks zijn visie op het wel en wee van de internationale wijnwereld. In de column To Cru or not to Cru gaat hij in op het verschil in opvatting tussen de jonge Priorat DOCa en Sancerre AOP, wat betreft hun streven naar de felbegeerde cru-status. De Catalanen zijn bereid grootschalig te investeren en de boel zo snel mogelijk om te gooien. Terwijl de Franse zaak toch ietsje complexer ligt, zo getuige ook de recent gepubliceerde Master of Wine-dissertatie van Catherine Petrie MW (Sancerre’s single vineyard wines versus formal cru classification systems: An investigation of Les Monts Damnés, Les Culs de Beaujeu, and Chêne Marchand).

Later, als ik groot en sterk ben

Waarom wil de een wel en de ander juist niet? Volgens Jefford beschouwen de meeste regio’s zichzelf als volwassen wanneer ze kunnen pronken met hun eigen cru. Je bent pas een echte wijnregio (mét – niet onbelangrijk – bijbehorende prijzen) als bepaalde zones, dorpen of wijngaarden zelfstandig kunnen schitteren. Maar de cru-loze Sancerre heeft allesbehalve haast. Ondertussen stuitert Priorat met jeugdige bravoure door. Op weg naar de heilige graal.

Bourgondische piramide

En die graal is de – sinds 1936 vormgegeven – piramide van Bourgogne: de meest nauwkeurige herkomstindeling van alle Franse wijngebieden. Het kwaliteitsklassement dat op vier verschillende niveaus wijngaarden classificeert. Beginnend bij de appellations régionales (er is trouwens weer een nieuwe: de Bourgogne Côte d’Or), de appellations communales, de premiers crus en ten slotte de 33 grands crus. Het ideale model, ook al is het veel te uitgebreid voor de meeste andere wijnregio’s.

Cartoixa_d'Escaladei-priorat
Wijngaarden van het voormalig klooster Cartoixa d’Escaladei in Priorat. (Foto: Till F. Teenck)

De haast van DOCa Priorat

Desondanks is dit exact de route die Priorat wil volgen. Jefford sprak met de regionale voorzitter Priorat DOCa, Salus Álvarez: “We zijn een kleine regio, met veel kleine wijnmakers. De focus op terroir is voor ons juist de perfecte manier om de noodzakelijke prestige en bekendheid te genereren.” Voor de regio is het nu nog relatief makkelijk om veranderingen door te voeren. Er zijn (nog) geen grote producenten met te grote belangen bij betrokken.
Door snel te handelen kan politiek gesteggel zoals bijvoorbeeld in de Champagne-regio worden voorkomen. Toch vinden sommigen het nog te vroeg. Er is – volgens deze critici uit Priorat zelf – nog minimaal 20 jaar van grondig onderzoek nodig om te ontdekken waar de beste wijngaarden zich bevinden. Bovendien zou een grand cru voor garnatxa nooit hetzelfde kunnen zijn als een grand cru voor carinyena. Maar zelfs deze critici zijn het erover eens dat een cru uiteindelijk zal helpen om de wijnen van Priorat de status te geven die ze verdienen. En daarmee de overlevingskansen van de regio en zijn wijnproducenten te doen vergroten.

De huiver van Sancerre AOP

Terwijl Sancerre helemaal niet op die cru zit te wachten. Prestige hebben ze al lang op basis van hun wereldwijd beroemde lieux-dits. Sterker nog, misschien zou een wettelijk vastgelegd cru-systeem eerder tot meer verwarring leiden, dan tot meer waardering. Het onderzoek van Catherine Petrie MV over specifieke wijngaardwijn (lieux-dits) versus formele cru-classificatiesystemen laat bovendien een andere interessante ontwikkeling zien. Petrie toont namelijk aan dat wijnen geproduceerd onder verschillende Franse (grand) cru-voorschriften – en dus gebonden aan maximale rendementen – minder in waarde zijn gestegen dan de wijn van de door haar onderzochte lieux-dits in Sancerre. Niet bepaald een aanmoediging op te gaan classificeren dus. Bovendien zou zo’n grootschalige verandering de bestaande samenwerkingen onder druk zetten en kunnen leiden tot onderlinge onenigheid. Jefford: ‘Achteraf bezien waren de jaren 50 waarschijnlijk de perfecte periode geweest om de beste wijngaarden van Sancerre te classificeren. Omdat toen de inzet veel lager was.’

Tijd voor de Hollandse piramide?

De cru-status is dus mogelijk voor Priorat te vroeg en voor Sancerre te laat. Maar wat is dan wél het juiste moment om zo’n gedetailleerd kwaliteitsklassement in te voeren? Misschien moeten we in Nederland ook maar even doorpakken, nu de eerste BOB een feit is. Nogal prematuur? Met het oog op de opwarmende aarde en de daarmee verschuivende wijnbouwgrens in noordelijke richting hebben wij nieuwkomers misschien wel ongekende wijnpotentie in handen. Wie weet zeggen we anders over 70 jaar ook wel: “Hadden we het toen maar gedaan!”

Lees het volledige artikel van Andrew Jefford hier.

 

Romy Kooij

Foto Andrew Jeffords: Mark Smith

Achtergrond & Interviews

Van Vinologenregister naar KwaliteitsRegister

De afgelopen jaren is er nogal wat onrust in wijnopleidingland. SWEN veranderde in 2015 in SDEN en ook de titel Vinoloog bleek plotseling niet beschermd. Met alle gevolgen van dien. Vervelend voor de Wijnacademie, maar vooral verwarrend voor de hardstuderende vinologen (in spe) van de opleiding. Nu presenteert de Wijnacademie een nieuw register met andere spelregels. Het online KwaliteitsRegister Vinologen (KRV) moet nationaal én internationaal het baken van vakbekwaamheid worden.

Chili
Achtergrond & Interviews

Van bulkwijn tot bush vines: Chili gaat zich laten voorstaan op authentieke wijnen

Een dag nadat ProChile tijdens de World Bulk Wine Exhibition in Amsterdam The Voice of Wine Award kreeg uitgereikt, toonde wijnland Chili zich van een heel andere kant. Namelijk nu eens niet door een proeverij met bekende, grote producenten die succesvol zijn in ons land, maar door een proeverij met kleine, onbekende producenten van heel originele wijnen uit oudere wijngaarden in Maule, Itata en Bío Bío.

Achtergrond & Interviews

Ribera’s nobele roble

Je zou denken dat de Spaanse wijnwetgeving voldoende dekking biedt voor de diverse wijnstijlen. Bovenop de Europese regelgeving hanteert men tenslotte nog altijd hun eigen rijpingseisen. Maar naast de traditionele indeling joven, crianza, reserva en gran reserva eist een subcategorie een steeds overtuigendere plek op. Ribera del Duero claimt de oorsprong van de term roble, maar ondertussen verschijnt het op meer en meer Spaanse wijnetiketten.

Achtergrond & Interviews

Klimaatverandering: Noodzakelijke aanpassingen (deel 2)

Zoals in deel 1 beschreven, is klimaatverandering een feit, ongeacht de oorzaken. Maar het lijkt overduidelijk dat ze veroorzaakt wordt door de mensheid en het is aannemelijk dat we de opwarming en veranderingen slechts kunnen remmen, niet voorkomen. De wijnbouw zal zich dus moeten aanpassen aan de veranderende omstandigheden. Om de mogelijke aanpassingen in beeld te brengen, heb ik onderscheid gemaakt tussen mogelijkheden voor nieuwe aanplant en aanpassingen van bestaande wijnbouw.

Achtergrond & Interviews

France Passion – met de camper overnachten bij de Franse wijnboer

Wijn is emotie. Nu ja, voor een deel tenminste. Kwaliteit staat uiteraard bovenaan, maar wijn smaakt toch net iets beter bij de wijnboer zelf. Kun je nagaan wat er gebeurt als je er blijft slapen. Overnachten bij de wijnmaker, het kan gewoon. Met een ‘self-supporting’ camper en een vignet van France Passion wordt een kelderbezoek probleemloos uitgebreid met een overnachting in de wijngaard of op het erf.

1 2 3 4 5 47
Page 3 of 47