In deze rubriek testen Wendy Otting (vinoloog en kaasspecialist) en Anda Schippers (eindredacteur van Perswijn) zes wijnen bij één kaas. Gaat het dak eraf, is het alledaags lekker of valt het tegen?
De kaas: fontina
Fontina DOP is een bergkaas van koemelk uit de regio Val d’Aosta in Italië. Geen nieuwkomer, want al sinds 1270 wordt hij in deze regio geproduceerd. Op een beroemd fresco uit de vijftiende eeuw is een fontinakaas te zien en ook in oude geschriften wordt hij al genoemd.
De regels voor de herkomstbenaming zijn streng. De kaas moet gemaakt zijn van de rauwe, volle melk van één melkbeurt die niet langer dan twee uur geleden mag zijn en moet van specifieke runderen komen. Die eten in de zomer veel groenvoer en in de winter lokaal geproduceerd hooi. Het resultaat is een halfharde kaas die makkelijk smelt.
De geur van de fontina die wij proeven is heel aantrekkelijk; hij ruikt aards en naar hooi, noten en (schone) stal. In de smaak valt zijn romige textuur op. Eerst voel je wat weerstand, dan smelt de kaas in je mond. De smaak is meer hartig dan zout, met zoete én bittere tonen; het geheel is complex en gelaagd, met veel nootachtige tonen en een lange, zachte nasmaak.
De wijnen
1. Claudio Mariotto, Derthona 2016, Piemonte
Een prachtwijn met een diep goudgele kleur en een heerlijke, complexe geur van marsepein, mandarijn, boenwas en noten. De smaak is breed, oxidatief, zacht met toch ook een pepertje, wat citrus en marsepein, lekkere zuren en een mooie afdronk. Samen met de wijn vertrekt de fontina direct naar hemelse sferen: er ontstaat een volledige, harmonieuze samensmelting; een feest van marsepein, amandel en notige smaken. De kaas schaaft de scherpere randjes van de wijn af en het geheel is vol en zacht. Hier doe je vanzelf je ogen bij dicht. Piemonte Import, € 19,45
2. Tenuta La Meridiana, Vitis 2023, Barbera d’Asti
Een héél benaderbare wijn dit, met kersen en aardbeien in de neus; lekker sappige zuren, donker fruit, een vleugje vanille en fijne tannine in de mond. Soepel en schonend in de mond. En al die vriendelijkheid komt terug in de combinatie met de fontina. De wijn smaakt nét iets afgeronder, het notige van de kaas zigzagt speels door de wijn heen, die weer op verfrissende wijze terugkomt. Aangenaam en ja, eenvoudigweg lekker. Snel nog een slok en hap. Piemonte Import, € 12,85
3. Cantina di Verona, Terre di Verona Recioto della Valpolicella 2021
Met deze recioto duiken we de zwoele sferen in. Een fluwelig, zoet kussentje met een volle smaak van amarenekersen, rood fruit, chocola en goed geïntegreerd hout, en met (net) genoeg pit en zuren voor de verteerbaarheid. Commercieel, maar niet verkeerd. Deze kersenbonbon doet wel een poging de fontina te overheersen, maar die laat zich niet onderdrukken en komt gewoon terug. De wijn lijkt er zelfs iets lichter van te worden. Samen vormen ze een prima kant-en-klaar dessert. Gall & Gall, € 16,29 (500 ml)
4 Torre dei Beati, Rosa-ae 2024, Cerasuolo d’Abruzzo DOC
Italiaanse rosé met een liefdesgedicht op het etiket! Heel romantisch en Instagrammable, maar zo makkelijk laten we ons niet inpakken. Eerst maar eens een glas. We ruiken aardbeien, rozen en kersen, en proeven een lichte, frisse wijn, met opnieuw aardbei, rozen en kersen, met voldoende zuren en enige pit van tannine – de wijn is zelfs licht adstringerend. Dan de fontina. Die stelt zich terughoudend op. Samen een terrasje pakken, oké, maar meer ook niet. De combi is best te doen, heeft ook wel fris-vrolijke kanten, maar de aandachtige proever mist toch wel iets. Daar ga je met je gedicht. de-italiaan.nl, € 16,95
5. Domaine des Deux Vallées 2023, Savennières
Chenin Blanc, daar hadden we wel verwachtingen van. Het etiket zegt ook dat hij goed bij bergkazen smaakt. En het is ook echt een lekkere wijn. Fris, bloemig, sappig, mondvullend, hartig, met fijne zuren en met geuren en smaken van anijs, vlierbloesem, gele appels en Brylcreem. Ja hoor, doet u nog maar een glas. Maar de fontina moet er niets van hebben. De smaak wordt bitter (oud zeer?) en de wijn houdt zich op de vlakte. Jammer, niets aan te doen. De Geluksdruif, € 22,50
6. Castillo Rioja, Tempranillo Crianza 2020, Rioja
We pakken Spanje ook lekker even mee, want wie weet. Dit is een prima wijn van het commerciële type voor uw luxe tuinfeest en dan vooral de BBQ. Vol, zwoel, veel fruit (bessen), wat wollig, met aanwezige tannine en wat bitters. Maar als er geen lap vlees aan te pas komt, dan schittert hij kennelijk liever alleen, want bij de fontina wordt hij wat alcoholisch en onverwacht snoepjesachtig. De kaas verdwijnt. Eet hier maar gewoon een blokje extra belegen bij. Gall & Gall, € 10,99
Advies
Naast de notigheid van deze bergkaas kun je zowel droge als zoete wijn zetten. Wat u ook kiest, neem de notige smaak van de kaas als uitgangspunt voor de combinatie. Al te frisse zuren in de wijn lijken te botsen, kersensmaken zijn geen probleem. Over het algemeen maken zachte, brede en vriendelijke wijnen de beste kans.
