Als ik in de krant een goede, mooie of ontroerende column lees, moet ik even denken aan mijn ‘overpeinzing’. Ik voel eerlijk gezegd wel een zekere jaloezie, bij een prachtige column van Sylvia Witteman, vroeger in de Volkskrant, tegenwoordig in het Parool. Bijna altijd mooi om te lezen. Ze moet wel altijd boodschappen doen, in een café zitten of over de markt lopen, want in haar columns citeert ze vaak mensen die een gesprek met haar of met elkaar voeren. Of deze personen echt zijn, of door Sylvia Witteman bedacht voor haar column, doet er natuurlijk niet toe. De column is mooi, menselijk, en daar gaat het om. Ongetwijfeld is het gesprek ook aangedikt. Geen probleem. De legendarische columnist Martin Bril noemde dat ‘autofictie’. Briljante uitvinding.
Mijn ‘overpeinzing’, die ik expres geen ‘column’ noem, leent zich daar niet zo goed voor. In dat verband moet ik eerder denken aan een andere columnist, Sander Schimmelpenninck. Ook deze lees ik met veel respect en bewondering voor de schrijver. Anders dan bij Sylvia Witteman leveren zijn columns veel meer discussie op, door de uitgesproken standpunten die hij inneemt, en natuurlijk zijn taalgebruik, met verzonnen woorden als ‘fophef’. Maar los van zijn duidelijke meningen moet je erkennen dat hij een meester is in het schrijven van rake columns. Zeker als ze doel treffen, en dat kan moeilijk worden erkend.
Bij het woord ‘fophef’ moet ik even terugdenken aan de uitzending van Nieuwsuur afgelopen jaar, over PFAS in wijn, waarbij ik ook een duit in het zakje mocht doen. Ik had de betreffende redacteur gewaarschuwd dat ik ging vertellen dat het onderzoek waaraan werd gerefereerd, van alle kanten rammelde, maar dat was geen probleem. Achteraf bleek dat mijn kritiek op dit onderzoek zorgvuldig was weggeknipt ten gunste van wat geneuzel over biologische wijn door een plaatselijke wijnverkoper. Daarna was iedereen de PFAS in wijn weer vergeten. Typisch voorbeeld van fophef. Ik noemde het ‘een storm in een glas wijn’, maar ook dat werd er uit geknipt. Maar het klopte wel.
Natuurlijk zijn het politici die graag profiteren van elke vorm van ophef. Als geen ander weten zij dat beeldvorming essentieel is, en dat ze daar gebruik van moeten maken als ze dat goed uitkomt. Zo afficheert de in eigen land immens impopulaire Emmanuel Macron zich graag als beschermer van ‘zijn’ boeren. Onlangs boekte hij daarin weer een mooi ‘succes’. Bij een staatsbezoek aan China, afgelopen week, kwam hij met China overeen dat het land 70 Bourgogne-appellations officieel erkende, zodat ze in China alleen voor de betreffende Franse wijn mogen worden gebruikt. Dus de Chinezen beloven plechtig om geen ‘Richebourg’ te maken, of ‘Corton-Charlemagne’, in eigen land dan. Tja. Alsof ze dat ooit van plan waren. Chinese politici weten hoe de hazen lopen en hoe ze de Franse president het beste kunnen paaien. Of de Bourgogne-boeren hier iets mee opschieten? Hm. Dat moeten we nog zien.
Ondertussen heeft de Franse Raad van State (Conseil d’État) een streep gehaald door het gebruik van de aanduiding ‘Sud de France’ voor de etiketten van wijnen uit de regio Occitanie. Deze hoogste rechtbank heeft geoordeeld dat de term ‘Sud de France’ in strijd is met het gebruik van officiële herkomstbenamingen, en dus verwarrend is, omdat het geen officiële IGP of AOP is. De consument zou het kunnen opvatten als een aanduiding die iets zegt over de kwaliteit. Een klap voor de lokale wijnboeren, en veel belangrijker dan het verhaal over de Chinese erkenning van Bourgogne-appellations. Want er was sinds 2006 veel geïnvesteerd in dit merk en het bijbehorende logo, dat vooral heel belangrijk was voor de export. Eigenlijk werkte het in de praktijk in het buitenland beter dan al die onbekende appellations. Dat dit niet meer mag, met ingang van de oogst 2025, is dus een harde realiteit. Hopelijk verzint Macron een list…
Nu even met kerstreces, begin januari ben ik weer terug.
Ronald de Groot
